Thoái hóa cột sống là một bệnh rất phổ biến, gặp cả ở nam và nữ giới nhưng đa phần hay gặp ở người cao tuổi. Thoái hóa cột sống là tổn thương mạn tính đa dạng thoái hóa của các thân đốt sống và đĩa đệm nằm giữa các đốt sống cùng dây chằng cuộc sống. Nếu để lâu mà không được điều trị sẽ để lại nhiều biến chứng: tê bì tứ chi, đi lại khó khăn hoặc liệt các chi không vận động được dẫn đến suy giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Nguyên nhân thoái hóa cột sống

Nguyên nhân nguyên phát

Khi có tuổi, cột sống của chúng ta sẽ bị hư hại trầm trọng kèm theo hàng loạt triệu chứng xấu ngày càng xuất hiện nhiều kéo theo tình trạng đĩa đệm bị mất nước, bao xơ đĩa đệm dễ bị rách vỡ, dây chằng bị xơ hóa, các mô sụn bị hao mòn,... Quá trình này diễn ra nhanh hay chậm còn phụ thuộc vào lối sống và chế độ sinh hoạt của mỗi người.

Nguyên nhân thứ phát

Chấn thương cột sống do tai nạn, té ngã nhưng không điều trị dứt điểm.

- Thừa cân làm tăng áp lực lớn lên cột sống khiến cột sống nhanh bị thoái hóa.

- Làm việc văn phòng, ít vận động, ngồi hay nằm sai tư thế hoặc lao động nặng sẽ khiến cột sống mất đường cong sinh lý, cả cơ thể gập cong về phía trước.

- Thường xuyên sử dụng các chất kích thích: rượu, bia, thuốc lá,…

- Chế độ dinh dưỡng không khoa học, lành mạnh: ăn nhiều dầu mỡ, fastfood,...

- Tập luyện thể dục, thể thao quá sức hoặc không đúng phương pháp.

Triệu chứng thoái hóa cột sống

Tùy vị trí thoái hóa mà sẽ có những triệu chứng khác nhau.

+ Đối với thoái hóa cột sống cổ:

Bạn sẽ thường thấy xuất hiện cảm giác đau nhức vùng cổ, cứng cổ, khó khăn khi vận động cổ (cơn đau xuất hiện đột ngột với mức độ nặng, kéo dài trong vài giờ hoặc vài ngày). Triệu chứng đau có thể lan xuống 1 bên vai hoặc cánh tay. Tê, yếu bả vai, cánh tay hay làm mất cảm giác đôi bàn tay. Nấc ngáp, đau đầu hay chóng mặt nếu bị thoái hóa đốt sống cổ C1-C2 (cột sống cổ cao).

 Biến chứng thoái hóa cột sống cổ

Người bị thoái hóa cột sống cổ sẽ bị rối loạn cảm giác, liệt 1 hoặc 2 tay. Rối loạn nhịp tim, đau tim đột ngột khi dây thần kinh chi phối hoạt động tim bị chèn ép. Rối loạn tiền đình khiến đau đầu, chóng mặt và cảm giác chán ăn. Cuối cùng là rối loạn dây thần kinh thực vật dẫn đến việc đi vệ sinh không kiểm soát. 

+ Đối với thoái hóa cột sống thắt lưng:

Đau thắt lưng âm ỉ kéo dài trong nhiều tuần sẽ khiến bạn vô cùng mệt mỏi và khó chịu. Cơn đau tăng khi người bệnh ngồi trong thời gian dài (nhất là các bạn làm việc văn phòng), thực hiện các tư thế cong, xoay người hoặc nâng vác đồ vật. Khi đến giai đoạn nặng, các cơn đau sẽ lan xuống chân, gây tê liệt, khó khăn cho người bệnh khi di chuyển.

 Biến chứng thoái hóa cột sống thắt lưng

Người bệnh bị biến dạng cột sống, gù vẹo cột sống. Tê liệt, yếu 2 chi và sau đó mất dần khả năng vận động.

Cần làm gì khi bị thoái hóa cột sống?

Bệnh nhân cần thư giãn, nằm nghỉ ngơi tại giường vài ngày kết hợp dùng các thuốc giảm đau: paracetamol, thuốc kháng viêm non-steroid như ibuprofen, celebrex, thuốc tăng cường sụn khớp như glucosamin sulflat,... (uống thuốc sau khi ăn và uống với nhiều nước để tránh tác dụng phụ trên đường tiêu hóa).

Có thể xoa bóp hoặc bấm huyệt nhẹ nhàng vùng cột sống bị tổn thương kèm tập vật lý trị liệu có khả năng thúc đẩy quá trình lành bệnh và là phương pháp hữu ích cho những ai có tiền sử bị thoái hóa đốt sống trong một thời gian dài trước đó bằng cách giảm những cơn đau và cải thiện chức năng đĩa đệm.

Khi đi lại, cần sử dụng dụng cụ hỗ trợ: gậy, khung chống, đai lưng. Khi đau nhiều mà chưa có điều kiện đi khám bác sĩ thì nên nghỉ ngơi tại giường, hạn chế vận động nặng, xoa bóp, dùng kem bôi thuốc kháng viêm non-steroid hoặc uống thuốc giảm đau như paracetamol.

Khi cơn đau đã giảm, có thể tập thể dục nhẹ nhàng. Khi đi khám bác sĩ và đã có chỉ định điều trị thì nên kiên trì và chịu khó uống thuốc. Người bệnh cần xác định đây là bệnh mạn tính và phải điều trị lâu dài.

Cách phòng ngừa thoái hóa cột sống

Thoái hóa cột sống là quá trình tự nhiên không thể ngăn chặn nhưng có thể làm chậm bằng cách thay đổi lối sống, chế độ dinh dưỡng, tập luyện thể dục thể thao.

Chế độ dinh dưỡng

- Bổ sung các thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất tốt cho xương khớp vào bữa ăn hằng ngày như Canxi vitamin D, vitamin K ,vitamin C,...

- Bổ sung Glucosamine từ các loại thức phẩm chức năng.

- Uống nhiều nước lọc, tối thiểu 1,5 lít – 2 lít/ngày.

- Không dùng các chất kích như thuốc lá, rượu, bia, cà phê.

Thói quen sinh hoạt & luyện tập.

- Hạn chế các công việc nặng nhọc, dùng sức nhiều, chú ý điều chỉnh tư thế, giảm các áp lực dồn lên cột sống.

- Thường xuyên thay đổi tư thế khi ngồi nhiều, khoảng 60 phút nên đứng lên đi lại để cột sống, xương khớp được thư giãn.

- Tập thể dục thường xuyên và đúng cách giúp tăng cường sức khỏe xương khớp.

- Kiểm soát cân nặng ở mức hợp lý.

- Cân bằng cuộc sống, hạn chế stress & căng thẳng.

Tham khảo dịch vụ tập vật lý trị liệu tại đây: https://www.hss.asia/vi/dich-vu/dieu-duong-cham-soc-p188

Hoặc liên hệ Hotline 1900 636 117 để được tư vấn và hỗ trợ.