Xét nghiệm công thức máu là xét nghiệm cơ bản nhất trong các khảo sát về huyết học, là một yếu tố quan trọng nói lên tình trạng sức khỏe của mỗi người. Trong máu có hai thành phần chủ yếu là tế bào máu và huyết tương. Xét nghiệm công thức máu là khảo sát các loại tế bào máu về số lượng, kích thước, hình thái của hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu. Các chỉ số trên công thức máu có khả năng phản ánh gần như toàn diện chức năng của các hệ cơ quan giúp người bệnh có thể cập nhật được tình hình sức khỏe của bản thân.

Khi cơ thể mắc bệnh nào đó, các cơ quan cũng như chỉ số huyết học sẽ có sự thay đổi nhất định. Các chỉ số xét nghiệm máu tăng hay giảm đều phản ánh tình trạng bất thường của cơ thể. Kết quả của công thức máu thực sự quan trọng, có thể giúp phát hiện ung thư, các bệnh về máu hoặc các bệnh liên quan đến các chất cần thiết cho cơ thể hay thiếu vitamin,...

Ngày nay, với sự phát triển của y học, mọi người có thể thực hiện xét nghiệm công thức máu trở nên dễ dàng, đơn giản cũng như chính xác hơn. 

Ý nghĩa và mục đích xét nghiệm công thức máu?

Khảo sát hồng cầu

Bạn nhìn thấy máu có màu đỏ là do màu của chất sắt bên trong hồng cầu, là loại tế bào máu chiếm số lượng nhiều nhất. Chính số lượng và nồng độ của hồng cầu sẽ cho bạn biết bạn có thiếu máu hay không. Thông thường, nam giới có số lượng hồng cầu về sinh lý cao hơn nữ giới. Những thông số về kích thước và hình dạng của hồng cầu cho biết nguyên nhân của thiếu máu. Trong đó, thiếu máu có hồng cầu nhỏ hay gặp với nguyên nhân là do thiếu sắt, thường thấy ở phụ nữ có thai, em gái tuổi hành kinh, trẻ em đang phát triển hay người suy kiệt, ăn uống kém,...

Nếu bệnh nhân có số lượng hồng cầu quá thấp, làm cơ thể mệt mỏi, chóng mặt, huyết áp thấp, nặng ngực, khó thở thì cần phải truyền máu. Trong đa số các trường hợp, truyền máu lúc này chính là truyền hồng cầu.

Khảo sát bạch cầu

Không giống với hồng cầu, bạn sẽ khó nhận biết bạch cầu bởi chúng không có màu sắc chuyên biệt. Kích thước to hơn hồng cầu nhiều lần, đảm nhận chức năng chủ yếu là miễn dịch. Khi có vi trùng xâm nhập cơ thể, bạch cầu phát hiện ra và lập tức trở thành hàng rào cũng như huy động nhiều bạch cầu khác đến ổ nhiễm trùng. Lúc này, bạch cầu phóng thích các chất hóa học bên trong tế bào để tiêu diệt vi khuẩn, ngăn chặn sự lây lan. Đồng thời, bạch cầu cũng sẽ tạo ra các kháng thể ghi nhớ, sẵn sàng trung hòa vi khuẩn nếu cơ thể bị nhiễm tác nhân đó lặp lại.

Chính vì vậy, khảo sát số lượng bạch cầu trong công thức máu giúp nhận biết cơ thể có bị nhiễm trùng hay không. Nếu số lượng bạch cầu tăng quá cao, chứng tỏ mức độ nhiễm trùng cơ quan đang xảy ra rất dữ dội. Đôi khi bạch cầu cũng không tiêu diệt được trọn vẹn vi khuẩn mà còn phải cần sự trợ giúp của kháng sinh. Đồng thời, nếu bệnh nhân có sốt, cảm cúm, sổ mũi mà xét nghiệm không thấy bạch cầu tăng, bác sĩ sẽ nghĩ nhiều đến khả năng nhiễm siêu vi, tự thuyên giảm sau 5 đến 7 ngày. Việc dùng kháng sinh trong các tình huống này là không cần thiết.

Ngoài ra, bạch cầu cũng có thể tăng ở một số người có cơ địa dễ bị dị ứng như dị ứng thức ăn, dị ứng trên da, viêm mũi dị ứng, hen suyễn hay có nhiễm các loại ký sinh trùng.

+ Khảo sát tiểu cầu

Tiểu cầu chỉ được xem là mảnh vỡ của 1 đại tế bào. Kích thước rất nhỏ và cũng không có màu sắc gì. Chức năng của tiểu cầu là thực hiện giai đoạn đầu tiên của quá trình đông cầm máu.

Khi mạch máu có một vết thương, làm máu chảy trong lòng mạch thoát ra ngoài. Sự mất liên tục trên thành mạch là yếu tố gây bám dính các tiểu cầu. Sau đó, chính các tiểu cầu lại tiết ra chất hóa học để bám dính lên nhau. Những lớp tiểu cầu gắn chặt lại với nhau để thành một khối nút kín vết thương, ngăn chặn diễn tiến chảy máu.

Số lượng của tiểu cầu giúp phản ánh chức năng đông máu có đảm bảo được hay không, đặc biệt có ý nghĩa nếu bệnh nhân cần phẫu thuật. Người có số lượng tiểu cầu quá thấp sẽ có biểu hiện là chảy máu khó cầm, xuất hiện mảng bầm tự nhiên trên da, chảy máu răng, chảy máu trong não... Vì thế, nếu có những dấu hiệu này, một xét nghiệm công thức máu để xem số lượng tiểu cầu là vô cùng cần thiết.

Những lưu ý trước khi xét nghiệm

 - Bạn nên nhịn ăn uống ít nhất 8 giờ trước khi lấy mẫu xét nghiệm

- Bạn nên ngưng tất cả các thuốc đang sử dụng (thuốc tiểu đường, insulin...) vào sang ngày lấy máu. Riêng thuốc huyết áp định kỳ vẫn uống được bình thường

- Bạn được phép uống nước lọc để đảm bảo cơ thể không bị mất nước. Nước lọc không gây ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm

Xét nghiệm công thức máu rất quan trọng. Nó là một phần trong xét nghiệm máu tổng quát. Xét nghiệm máu tổng quát sẽ giúp phát hiện sớm một số loại bệnh hoặc đưa ra những cảnh báo về các bệnh có thể mắc phải trong thời gian tới. Vì thế không chỉ người bệnh mà những người khỏe mạnh cũng cần đi xét nghiệm máu định kỳ, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ. Theo các chuyên gia y tế, mỗi người cần làm xét nghiệm máu tổng quát 6 tháng/lần. Xét nghiệm máu tổng quát giúp bạn lắng nghe cơ thể, từ đó có những điều chỉnh về chế độ dinh dưỡng, luyện tập kịp thời. 

Tham khảo dịch vụ tại đây:

https://www.hss.asia/vi/dich-vu/xet-nghiem-tra-ket-qua-tai-nha-p232 

→ Gói xét nghiệm cơ bản

→ Gói xét nghiệm nâng cao

→ Gói xét nghiệm toàn diện

Hãy liên hệ với chúng tôi qua Hotline 1900 636 117 từ hôm nay để có thể cập nhật và bảo vệ sức khỏe nhé!.